Deze podcasts vertellen verhalen die verteld én gehoord moeten worden
In maart ontdekte ik een aantal podcasts die m’n mond lieten openvallen, m’n hart sneller lieten kloppen, en af en toe m’n bloed lieten koken van ongeloof en frustratie. Podcasts die soms verhalen vertellen waar de honden geen brood van lusten, maar die wél verteld moeten worden. En die vooral ook gehóórd moeten worden. Dus daarom deel ik ze graag met jou. Ik begin met m’n top 10 (en op willekeurige volgorde), maar ik ben van plan het lijstje steeds verder aan te vullen.
Enneh… tips voor andere mooie podcasts zijn altijd welkom! Mail je ze naar me?
1. Niet mijn schuld
Zeer indrukwekkende podcast-miniserie van 6 afleveringen over de toeslagenaffaire, waarbij bizar veel mensen ten onrechte zijn beschuldigd als fraudeur, waarna hun leven volledig geruïneerd is. Er zijn minimaal 2000 kinderen ten onrechte uit huis geplaatst, waarschijnlijk nog veel meer. En het allergrootste deel van die kinderen en is nooit meer thuisgekomen, door alle ‘regeltjes’ van onze systemen. Te absurd en verschrikkelijk voor woorden. Deze podcast geeft een ontluisterend maar heel belangrijk inkijkje in de toeslagenaffaire. Een woord dat inmiddels een holle term lijkt te zijn geworden, maar waarvan zo enorm veel mensen nog steeds iedere dag de gevolgen ervaren.
2. Het beloofde bos
Bijzonder mooie podcast over een zoektocht naar een boom in Jeruzalem, die je een prachtige (en heftige) inkijk geeft in het conflict tussen Israel en de Palestijnen. Vijf afleveringen lang met open mond en kippenvel geluisterd en ontdekt hoe het Joods Nationaal Fonds de afgelopen eeuw onder het motto ‘Make the desert bloom’ ruim 240 miljoen bomen plantte in Israël. En hoe die bomen het land vergroenden, maar intussen (welbewust) de Palestijnen verdreven die er van oudsher woonden.
3. Op zoek naar Marlotte
Een bizar maar waargebeurd verhaal over een jonge vrouw die bij de Kindertelefoon werkt, waar ze op een gegeven moment Marlotte aan de lijn krijgt. Een heel jong meisje, dat een vreselijk zwaar leven heeft. Omdat ze zó met Marlotte te doen heeft, geeft ze haar eigen telefoonnummer. Dit mondt uit in een bizar verhaal, dat een normaal mens niet eens kan verzinnen. Want de vrouw ondersteunt Marlotte jarenlang, zelfs als het meisje in het ziekenhuis belandt, maar zonder haar ooit te zien. Als de podcastmakers van Zembla op zoek gaan naar Marlotte, blijkt dat het hele meisje nooit bestaan heeft. (En nee, dit is geen spoiler, want dit wordt ook al direct aangekondigd in de eerste podcastaflevering. Je weet dus hoe het afloopt, maar met elke aflevering krijgt het verhaal een raardere wending. In 2 dagen heb ik alle afleveringen gebinged, want ik móest weten hoe dit zat.
4. De verloren zaak van José
Een podcast over José, die haar pasgeboren baby moest afstaan aan Jeugdzorg en die ook nooit meer terugkreeg. Zonder hoor en wederhoor, maar met een verwoest leven als gevolg. De frustratie gierde door mijn lijf terwijl ik luisterde naar de 6 afleveringen van deze podcast, die een even indrukwekkend als treurig inkijkje geeft in de wereld van Jeugdzorg. Ondanks alle goede bedoelingen faalt dit systeem soms enorm. Met een heleboel slachtoffers als gevolg. Want jeetje, hoe er met deze vrouw werd omgegaan is te bizar voor woorden. Geen podcast waar je vrolijk van wordt, maar wel een verhaal dat gedeeld moet worden. En dat je ook laat zien dat elk verhaal meerdere kanten heeft, en hoe belangrijk het is al dat al die kanten gehoord en gezien worden.
5. De rolverdeling
Deze podcast volgt een jaar lang een groep 8 van een Rotterdamse school, waar de kinderen van de havendirecteur en de dokwerker samen in één klas zitten. De klas is hard bezig met de voorbereidingen van de eindmusical. Wie krijgt welke rol, wat zegt deze rol over hun maatschappelijke positie, en hoe beïnvloeden verwachtingen van ouders, leerkrachten en het onderwijssysteem de toekomstkansen van kinderen? Deze podcast geeft je in 6 afleveringen een inkijkje in andere bubbeltjes van de maatschappij, en laat je zien (nou ja: horen) hoe kinderen worden beïnvloed door hun ouders én het systeem. Ik moest af en toe echt even flink slikken.
6. Hitlers meisjesschool
Miniserie van 5 afleveringen over een nonnenklooster in Limburg, waar de zusters in de WO2 door de nazi’s uitgeknikkerd worden. Ze moeten plaatsmaken voor Reichsschule Heythuisen, een eliteschool voor nazimeisjes. Deze meisjesschool werd opgericht met maar één doel: een superieur mensenras kweken. Terwijl in Oost-Europa de niet-Ariërs werden uitgeroeid, werden hier hele jonge, perfect Arische meisjes gedwongen om perfect Arische nakomelingen te baren. En dat onder leiding van een Nederlandse vrouw, die een relatie heeft met Heinrich Himmler, maar die toch nergens in de geschiedenisboeken opduikt. Hele interessante podcast, die een inkijkje geeft in een voor mij onbekende geschiedenis, maar tegelijk laat zien hoe de huidige maatschappij steeds meer op die van toen gaat lijken. Brrr!
7. Sextortion
Een heftige podcastserie over de enorme sextortionzaak die in 2023 aan het licht kwam, met Mark S. uit Borculo als monsterlijk middelpunt. Zóveel jonge meisjes werden online door hem afgeperst, in de val gelokt met mooie beloften over een toekomst als model, maar daarna systematisch steeds verder uitgeknepen door deze gruwelijke kerel. En durf maar eens iets tegen de politie of je ouders te zeggen als iemand dreigt je broertje te vermoorden en daarbij een foto van je broertjes school én een wapen meestuurt. Schrikbarend hoe geraffineerd zo iemand te werk gaat, maar goed dat dit aan het licht gebracht wordt, want elke ouder die dit luistert kan z’n kind hier nu beter voor waarschuwen. En ook al is het af en toe behoorlijk gruwelijk om te horen, als je kinderen hebt raad ik je toch aan hiernaar te luisteren. Saillant detail: de podcast is gemaakt door een oude jeugdvriend van de dader… 😶
8. Het is niet van mij
Nog zo’n mooie én tegelijkertijd vreselijke podcast die een huiveringwekkend inkijkje geeft in het Nederlandse zorg- en rechtssysteem. Tussen 1956 en 1984 moesten zeker 15.000 ongehuwde vrouwen hun baby afstaan ter adoptie. Ook als ze dat helemaal niet wilden. Het zou beter voor het kind én de jonge moeder zijn, maar er werd niet naar hun mening gevraagd en ze mochten er nooit meer met één woord over praten. Zelfs nu nog worstelen deze vrouwen met schaamte en schuldgevoel, maar excuses van de staat of van de Raad voor de Kinderbescherming zijn er nooit gekomen, want ‘het waren nu eenmaal andere tijden’. Pffff.
9. Het verraad van de familie Zilversmit
De familie van Judith Zilversmit werd in de oorlog verraden, maar wist ondanks alles te overleven. Haar vader was toen 14 en ontsnapte via het raam, waarna hij op tig plekken onderdook. Zijn zus belandde in een concentratiekamp, maar kwam daar gelukkig levend uit. En nu krijgt Judith vanuit het niets een Instagramberichtje: ‘Je kent me niet, maar het was mijn oma Betsy die jouw familie verraden heeft.’ Judith gaat op onderzoek uit naar het verhaal van haar vader, tante en grootouders. Prachtige podcast, die laat zien hoe de oorlog nog steeds doorwerkt in de levens van latere generaties.
10. Mina & mevrouw
Prachtige podcast over het leven van een Zeeuwse gravin en haar inwonende dienstbode Mina. Een halve eeuw (waarin de wereld enorm veranderde) waren de levens van Mina en Mevrouw innig met elkaar verstrengeld. Als achterkleindochter van Mevrouw voelt podcastmaakster Maartje Duin al een leven lang ongemak over hun verhouding, die in haar familie wordt voorgesteld als een liefdevolle vriendschap. Maar kan er liefde zijn, als er zo’n grote ongelijkheid is? In 10 afleveringen krijg je een prachtig inkijkje in het leven van de adel en hun huishouding, maar ook in de manier waarop de wereld voor vrouwen verandert in de 20e eeuw.
Wordt vervolgd!
Zoals ik al aangaf: dit is mijn top 10 van de podcasts die ik in 2026 luisterde. Maar ik hoop natuurlijk nog veel meer pareltjes te ontdekken! Ik zal dit lijstje zo vaak mogelijk aanvullen, zodat jij ook kunt genieten van mooie podcastparels. En als je nog een tip voor mij hebt: heel graag! 💛
